Τετάρτη 27 Μαΐου 2026

Καρκίνος Παχέος Εντέρου και Ορθού: Η Αξία της Πρόληψης και η Επανάσταση της Λαπαροσκοπικής Ογκολογικής Χειρουργικής | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός

Καρκίνος Παχέος Εντέρου & Ορθού: Λαπαροσκοπική Αντιμετώπιση | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός
Καρκίνος Παχέος Εντέρου & Ορθού: Λαπαροσκοπική Αντιμετώπιση | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός

Ο καρκίνος του παχέος εντέρου και του ορθού (ορθοκολικός καρκίνος) αποτελεί τον τρίτο συχνότερο καρκίνο παγκοσμίως και τη δεύτερη αιτία θανάτου από νεοπλασματική νόσο. Παρά τα ανησυχητικά αυτά στατιστικά στοιχεία, υπάρχει ένα εξαιρετικά αισιόδοξο μήνυμα: πρόκειται για έναν καρκίνο που μπορεί να προληφθεί σχεδόν ολοκληρωτικά μέσω του προσυμπτωματικού ελέγχου, αλλά και να θεραπευτεί πλήρως εάν διαγνωστεί σε πρώιμα στάδια. Η σύγχρονη ογκολογική χειρουργική, με αιχμή του δόρατος τη λαπαροσκόπηση, επιτρέπει πλέον την αφαίρεση των όγκων με μέγιστη ακρίβεια, ελάχιστο τραύμα και άριστη επιβίωση. Ο Αν. Καθηγητής Δημήτρης Φιλίππου, με βαθιά εξειδίκευση στη χειρουργική ογκολογία του πεπτικού συστήματος, αναλύει τα δεδομένα.

Η Φυσική Ιστορία της Νόσου: Από τον Πολύποδα στον Καρκίνο

Στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων (άνω του 90%), ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν εμφανίζεται ξαφνικά. Ξεκινά ως μια μικρή, καλοήθης βλάβη στον βλεννογόνο του εντέρου, που ονομάζεται αδενωματώδης πολύποδας. Αυτή η διαδικασία εξαλλαγής (από έναν απλό πολύποδα σε διηθητικό καρκίνο) είναι εξαιρετικά αργή και διαρκεί κατά μέσο όρο 7 έως 10 χρόνια. Αυτό το μεγάλο χρονικό παράθυρο μας δίνει τη μοναδική ευκαιρία να παρέμβουμε έγκαιρα, να βρούμε τον πολύποδα και να τον αφαιρέσουμε πριν μετατραπεί σε καρκίνο.

Ύποπτα Συμπτώματα: Πότε Πρέπει να Κινητοποιηθείτε;

Στα αρχικά στάδια, ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι εντελώς σιωπηλός (ασυμπτωματικός). Όταν ο όγκος μεγαλώσει, μπορεί να προκαλέσει:

  1. Απώλεια Αίματος από το Ορθό: Είτε ορατό, ζωηρό κόκκινο αίμα στα κόπρανα (συχνά μπερδεύεται λανθασμένα με αιμορροΐδες), είτε σκουρόχρωμα, μαύρα κόπρανα.

  2. Αλλαγή στις Κενώσεις: Μια πρόσφατη, ανεξήγητη αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου που επιμένει για πάνω από 3-4 εβδομάδες (π.χ. εναλλαγές διάρροιας με δυσκοιλιότητα, ή εμφάνιση κοπράνων που είναι ασυνήθιστα λεπτά, σαν κορδέλα).

  3. Ανεξήγητη Σιδηροπενική Αναιμία: Χρόνια απώλεια μικροσκοπικών ποσοτήτων αίματος (που δεν φαίνονται με το μάτι) οδηγεί σε πτώση του αιματοκρίτη, προκαλώντας εύκολη κόπωση, αδυναμία και ωχρότητα. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για όγκους στο δεξί (ανιόν) κόλον.

  4. Απώλεια Βάρους και Πόνος: Ανεξήγητη απώλεια κιλών, συνεχές αίσθημα φουσκώματος, κράμπες στην κοιλιά ή αίσθημα ότι το έντερο δεν αδειάζει πλήρως μετά την κένωση (τεινεσμός - χαρακτηριστικό του καρκίνου του ορθού).

Πρόληψη και Screening: Ο Χρυσός Κανόνας της Κολονοσκόπησης

Η Κολονοσκόπηση αποτελεί την εξέταση εκλογής για την πρόληψη και τη διάγνωση. Επιτρέπει στον γαστρεντερολόγο να δει με κάμερα το εσωτερικό ολόκληρου του παχέος εντέρου και, αν βρει πολύποδες, να τους αφαιρέσει αμέσως (πολυποδεκτομή) ανώδυνα, σταματώντας τον καρκίνο εν τη γενέσει του.

Πότε πρέπει να γίνεται:

  • Γενικός πληθυσμός (χωρίς συμπτώματα ή ιστορικό): Η πρώτη κολονοσκόπηση πρέπει να διενεργείται πλέον στην ηλικία των 45 ετών (σύμφωνα με τις νεότερες διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες, καθώς παρατηρείται αύξηση των περιστατικών σε νεότερες ηλικίες). Εάν είναι καθαρή, επαναλαμβάνεται ανά 5 ή 10 έτη.

  • Άτομα με βεβαρυμμένο οικογενειακό ιστορικό: Εάν υπάρχει συγγενής πρώτου βαθμού με καρκίνο παχέος εντέρου ή πολύποδες, ο έλεγχος πρέπει να ξεκινά στην ηλικία των 40 ετών, ή 10 χρόνια νωρίτερα από την ηλικία διάγνωσης του συγγενούς.

Χειρουργική Αντιμετώπιση: Λαπαροσκοπική Κολεκτομή

Όταν διαγνωστεί καρκίνος (μέσω βιοψίας κατά την κολονοσκόπηση) και γίνει ο απαραίτητος σταδιοποιητικός έλεγχος (αξονικές τομογραφίες, μαγνητική τομογραφία ορθού), η χειρουργική επέμβαση αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της θεραπείας. Στόχος είναι η αφαίρεση του τμήματος του εντέρου που φέρει τον όγκο μαζί με τα υγιή όρια και τον πλήρη καθαρισμό των αντίστοιχων λεμφαδένων (ριζικός λεμφαδενικός καθαρισμός).

Η Λαπαροσκοπική Κολεκτομή έχει αντικαταστήσει πλέον τα μεγάλα και επώδυνα ανοιχτά χειρουργεία. Μέσα από 4 μικρές οπές, ο χειρουργός, με τη βοήθεια οπτικών συστημάτων μεγέθυνσης 4K, πραγματοποιεί την επέμβαση (δεξιά κολεκτομή, αριστερή κολεκτομή, σιγμοειδεκτομή ή χαμηλή πρόσθια εκτομή για το ορθό) με απόλυτη ογκολογική ασφάλεια, εφάμιλλη ή και ανώτερη της ανοιχτής μεθόδου.

Πλεονεκτήματα:

  • Ταχύτερη ανάρρωση του εντέρου (ειλεός): Ο ασθενής σιτίζεται και κινητοποιείται πολύ πιο γρήγορα (πρωτόκολλα ERAS).

  • Ελάχιστος μετεγχειρητικός πόνος και μειωμένες ανάγκες για ισχυρά παυσίπονα.

  • Μειωμένος κίνδυνος μετεγχειρητικών λοιμώξεων, κηλών και συμφύσεων.

  • Σημαντικά μικρότερη απώλεια αίματος κατά το χειρουργείο.

  • Έγκαιρη έναρξη συμπληρωματικής θεραπείας: Λόγω της γρήγορης επούλωσης, αν ο ασθενής χρειάζεται προληπτική χημειοθεραπεία, μπορεί να την ξεκινήσει χωρίς καθυστερήσεις, βελτιώνοντας την πρόγνωση.

FAQ

  1. Θα χρειαστώ μόνιμη «παρά φύσιν έδρα» (στομία); Στη συντριπτική πλειονότητα των επεμβάσεων για καρκίνο του παχέος εντέρου, τα δύο υγιή άκρα του εντέρου επανασυνδέονται αμέσως (αναστόμωση) και ο ασθενής αφοδεύει φυσιολογικά. Μια προσωρινή στομία μπορεί να χρειαστεί σε ορισμένους καρκίνους του ορθού (πολύ χαμηλά, κοντά στον πρωκτό) για να προστατευτεί η νέα αναστόμωση μέχρι να επουλωθεί. Μόνιμη στομία απαιτείται μόνο όταν ο όγκος έχει διηθήσει πλήρως τους σφιγκτήρες του πρωκτού (κοιλιοπερινεϊκή εκτομή), κάτι που σήμερα αποφεύγεται χάρη στις σύγχρονες τεχνικές.

  2. Ποια είναι η πρόγνωση (ποσοστό ίασης) μετά το χειρουργείο; Η πρόγνωση εξαρτάται άμεσα από το στάδιο της νόσου κατά τη διάγνωση. Στο Στάδιο Ι (πρώιμος καρκίνος), η 5ετής επιβίωση ξεπερνά το 90-95%. Αυτό αναδεικνύει για ακόμη μία φορά την τεράστια σημασία της προληπτικής κολονοσκόπησης.

  3. Τι είναι τα πρωτόκολλα ERAS που εφαρμόζονται στη λαπαροσκόπηση; Πρόκειται για πρωτόκολλα Ενισχυμένης Μετεγχειρητικής Ανάρρωσης (Enhanced Recovery After Surgery). Περιλαμβάνουν ειδική προετοιμασία χωρίς εξαντλητική καθαρκτική δίαιτα, αποφυγή ριζικών παροχετεύσεων, άμεση έγερση από το κρεβάτι λίγες ώρες μετά το χειρουργείο και πρώιμη σίτιση, επιτρέποντας στον ασθενή να επιστρέψει σπίτι του σε 3-5 ημέρες με απόλυτη ασφάλεια.

  4. Ποιοι παράγοντες αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου; Εκτός από την ηλικία και την κληρονομικότητα, σημαντικοί παράγοντες κινδύνου είναι η διατροφή η πλούσια σε κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας, η παχυσαρκία, η καθιστική ζωή, το κάπνισμα, η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ και οι χρόνιες ιδιοπαθείς φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου (Ελκώδης Κολίτιδα, Νόσος Crohn).


Για περισσότερες πληροφορίες

Καρκίνος Παχέος Εντέρου & Ορθού: Λαπαροσκοπική Αντιμετώπιση | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός

Ο Δημήτριος Φιλίππου είναι Αν. Καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και πρωτοπόρος στην εφαρμογή ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών στην Ελλάδα. Με την ακαδημαϊκή του γνώση και τη συμμετοχή του σε διεθνείς επιστημονικές εκδηλώσεις, προσφέρει την πιο σύγχρονη και ασφαλή φροντίδα στους ασθενείς του.

Επικοινωνία & Προγραμματισμός Ραντεβού: Η έγκαιρη διάγνωση και η επιλογή της κατάλληλης θεραπευτικής μεθόδου είναι το κλειδί για την ταχεία ανάρρωση και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής σας. Μην επιτρέπετε στο πρόβλημα να χρονίζει και μην αναβάλλετε την εξέτασή σας λόγω φόβου ή αμηχανίας. Ο εξειδικευμένος χειρουργός Δημήτρης Φιλίππου και η ομάδα του βρίσκονται στη διάθεσή σας για να σας προσφέρουν εξατομικευμένες λύσεις, χρησιμοποιώντας τις πλέον σύγχρονες και ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.

Για να ενημερωθείτε αναλυτικά και να προγραμματίσετε το ραντεβού σας καλέστε: 210-7256519

Τόπος: Δημ. Σούτσου 22, Αθήνα 115 21, Ελλάδα