Σάββατο 25 Ιουλίου 2026

Στριχτουροπλαστική (Stricturoplasty): Η Σωτήρια Εναλλακτική της Εκτομής στη Νόσο Crohn | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός

Στριχτουροπλαστική στη Νόσο Crohn: Διάκριση & Οφέλη | Δημήτρης Φιλίππου | Αν. Καθηγητής - Χειρουργός

Η Νόσος Crohn αποτελεί μια χρόνια, ιδιοπαθή φλεγμονώδη νόσο του πεπτικού σωλήνα που χαρακτηρίζεται από διακοπτόμενες εξάρσεις και υφέσεις, με δυνατότητα προσβολής οποιουδήποτε τμήματος από το στόμα έως τον πρωκτό. Σε αντίθεση με την ελκώδη κολίτιδα, η φλεγμονή στη νόσο Crohn είναι διατραχική (transmural), επηρεάζοντας ολόκληρο το πάχος του εντερικού τοιχώματος. Η μακροχρόνια, χρόνια φλεγμονή οδηγεί αναπόφευκτα σε εναπόθεση κολλαγόνου, υπερτροφία του μυϊκού χιτώνα και σχηματισμό ινωτικών στενώσεων.

Οι στενώσεις αυτές προκαλούν συμπτώματα χρόνιας εντερικής απόφραξης, όπως κοιλιακό άλγος, μετεωρισμό, ναυτία, εμέτους και απώλεια βάρους. Ιστορικά, η αντιμετώπιση των συμπτωματικών στενώσεων του λεπτού εντέρου στηριζόταν αποκλειστικά στις εντερικές εκτομές. Ωστόσο, δεδομένου ότι η νόσος Crohn έχει υψηλά ποσοστά υποτροπής (συχνά στην περιοχή της αναστόμωσης), οι πολλαπλές εκτομές οδηγούσαν μοιραία σε μακροχρόνια απώλεια εντερικού μήκους και τελικά στο φοβερό σύνδρομο βραχέος εντέρου.

Η στριχτουροπλαστική ή στενοπλαστική ή πλαστική αποκατάσταση των στενώσεων (stricturoplasty) αναδύθηκε ως μια ασφαλής, αποτελεσματική και θεμελιωδώς συντηρητική χειρουργική τεχνική που διατηρεί το μήκος του εντέρου, αποσυμφορώντας τον αυλό χωρίς να απαιτείται αφαίρεση υγιούς ή πάσχοντος εντερικού ιστού, εκτός από τα όρια της ίδιας της στένωσης.

Παθοφυσιολογία και Ενδείξεις Εφαρμογής

Η δημιουργία μιας στένωσης στο λεπτό έντερο οφείλεται είτε σε ενεργό φλεγμονή (οιδηματώδης, αναστρέψιμη με φαρμακευτική αγωγή) είτε σε χρόνια ίνωση (σταθερή, μη αναστρέψιμη δομική βλάβη). Η στριχτουροπλαστική ενδείκνυται αποκλειστικά για τις καλοήθεις, ινωτικές στενώσεις του λεπτού εντέρου (νηστιδο-ειλεού).

Κυριότερες Κλινικές Ενδείξεις:

  • Πολλαπλές στενώσεις του λεπτού εντέρου: Η κλασική ένδειξη για την αποφυγή εκτεταμένων εκτομών.

  • Ιστορικό προηγούμενων εντερικών εκτομών: Ασθενείς που έχουν ήδη υποβληθεί σε χειρουργεία και διατρέχουν υψηλό κίνδυνο εμφάνισης συνδρόμου βραχέος εντέρου.

  • Μακρές στενώσεις ή στενώσεις επί εδάφους υποτροπιάζουσας νόσου: Όπου η εκτομή θα άφηνε ανεπαρκές εντερικό μήκος για την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών.

  • Στενώσεις κοντά σε προηγούμενες αναστομώσεις: Οι λεγόμενες αναστομωτικές στενώσεις.

Απόλυτες Αντενδείξεις:

  • Οξεία φλεγμονή με ενεργό πνιγμονή, ελεύθερη διάτρηση ή εκτεταμένη σηψαιμία.

  • Παρουσία ενεργών, πολλαπλών ενδοκοιλιακών αποστημάτων που δεν έχουν παροχετευθεί.

  • Υποψία ή επιβεβαίωση δυσπλασίας / κακοήθειας επί εδάφους χρόνιας φλεγμονής (αδενοκαρκίνωμα λεπτού εντέρου).

  • Σοβαρός υποσιτισμός (υπολευκωματιαιμία < 2 g/dL) που καθυστερεί την επούλωση, αν και αυτό αποτελεί σχετική αντενδείξη που διορθώνεται προεγχειρητικά.

Κλασικές Χειρουργικές Τεχνικές Στριχτουροπλαστικής

Η φιλοσοφία όλων των τεχνικών βασίζεται στην τροποποίηση της γεωμετρίας του εντερικού τοιχώματος: η τομή γίνεται στον επιμήκη άξονα (κατά μήκος της στένωσης) και η συρραφή γίνεται στον εγκάρσιο άξονα, αυξάνοντας έτσι δραστικά τη διάμετρο του αυλού.

1. Τεχνική Heineke-Mikulicz (Για στενώσεις μήκους έως 10 εκατοστά)

  • Περιγραφή: Η επέμβαση ξεκινά με την ανάδειξη και τον σχολαστικό έλεγχο του πάσχοντος τμήματος. Διενεργείται διαμήκης τομή (longitudinal incision) πάνω από την περιοχή της στένωσης, η οποία εκτείνεται περίπου 1-2 εκατοστά σε υγιή ιστό εκατέρωθεν αυτής, διαμέσου της αντιμεσεντερικής χάλασης.

  • Συρραφή: Η τομή συρράπτεται εγκάρσια (transversely) σε μία ή δύο στρώσεις με απορροφήσιμα ράμματα (π.χ. PDS 3-0 ή Vicryl). Η κίνηση αυτή μετατρέπει μια στενή, αποφραγμένη περιοχή σε έναν φαρδύ, ευρύχωρο αυλό.

  • Πλεονεκτήματα: Εξαιρετικά απλή στην εκτέλεση, ελάχιστος χρόνος επέμβασης, ιδανική για μεμονωμένες, μικρού μήκους στενώσεις.

2. Τεχνική Finney (Για στενώσεις μήκους 10 έως 25 εκατοστά)

  • Περιγραφή: Χρησιμοποιείται για μακρύτερες στενώσεις όπου η τεχνική Heineke-Mikulicz θα δημιουργούσε υπερβολική γωνίωση ή τάση. Το πάσχον τμήμα διπλώνεται σε σχήμα "U".

  • Συρραφή: Διενεργείται μακρά διαμήκης τομή κατά μήκος της αντιμεσεντερικής συνοδού πλευράς και των δύο σκελών του "U". Τα οπίσθια χείλη αναστομώνονται με συνεχή ή χωριστά ράμματα, και στη συνέχεια κλείνονται τα πρόσθια χείλη, δημιουργώντας μια φαρδιά πλευροπλευρική αναστόμωση.

  • Πλεονεκτήματα: Επιτρέπει τη διεύρυνση μεγαλύτερων τμημάτων του εντέρου χωρίς την ανάγκη εκτομής.

3. Τεχνική Michelassi (Non-isohemical Stricturoplasty για πολύ μακρές στενώσεις)

  • Περιγραφή: Εφαρμόζεται σε εκτεταμένες στενώσεις του τελικού ειλεού που υπερβαίνουν τα 25-30 εκατοστά. Το έντερο διπλώνεται στα δύο (side-to-side isoperistaltic stricturoplasty) και δημιουργείται μια εκτεταμένη πλευροπλευρική αναστόμωση μήκους ίσου με το πάσχον τμήμα.

  • Πλεονεκτήματα: Αποφεύγει την πλήρη απώλεια εντερικού ιστού σε ασθενείς με εκτεταμένη ινωτική νόσο του τελικού ειλεού.

Διεγχειρητική Ασφάλεια, Επιπλοκές και Μετεγχειρητική Παρακολούθηση

Η ασφάλεια της στριχτουροπλαστικής εξαρτάται από τη σωστή επιλογή των ασθενών και την άψογη τεχνική εκτέλεση.

Διεγχειρητικές Προφυλάξεις:

  • Αποκλεισμός Κακοήθειας: Σε περιπτώσεις αμφιβολίας, διενεργείται ταχεία βιοψία (frozen section) ή τοπική εκτομή, καθώς οι ινωτικές στενώσεις μπορεί σπάνια να κρύβουν δυσπλασία.

  • Αιμάτωση: Η βάση του μεσεντερίου πρέπει να είναι άθικτη και η αιμάτωση των χειλέων της τομής εξαιρετική.

  • Αποφυγή Τάσης: Η συρραφή δεν πρέπει ποτέ να γίνεται υπό τάση.

Μετεγχειρητικές Επιπλοκές:

  • Αναστομωτική Διαφυγή (Anastomotic Leak): Η σοβαρότερη επιπλοκή, η οποία αντιμετωπίζεται είτε συντηρητικά είτε με επανεπεμβάσεις ανάλογα με την κλινική εικόνα της περιτονίτιδας.

  • Αιμορραγία από τη γραμμή συρραφής: Συνήθως ελέγχεται ενδοσκοπικά ή με επανασυρραφή εάν είναι πρώιμη και μαζική.

  • Ενδοκοιλιακό Απόστημα: Απαιτεί υπερηχογραφικά ή αξονικά καθοδηγούη παροχέτευση.

  • Υποτροπή της Νόσου: Σημειώνεται ότι η υποτροπή της νόσου Crohn εμφανίζεται συχνότερα στα περιθώρια των στενώσεων ή σε νέα τμήματα του εντέρου και όχι αναγκαστικά ακριβώς επάνω στη θέση της παλιάς στριχτουροπλαστικής.

Μετεγχειρητική Διαχείριση:

Η έγκαιρη κινητοποίηση, η σταδιακή επανασίτιση μόλις αποκατασταθεί η εντερική λειτουργία και η στενή συνεργασία με γαστρεντερολόγο για την έναρξη κατάλληλης ανοσοτροποποιητικής ή βιολογικής θεραπείας διασφαλίζουν τη μακροπρόθεσμη επιτυχία και τη διατήρηση της ποιότητας ζωής του ασθενούς.

Συχνές Ερωτήσεις (FAQs)

  1. Τι ακριβώς είναι η στριχτουροπλαστική; Είναι μια χειρουργική τεχνική διεύρυνσης του εντερικού αυλού που έχει στενώσει λόγω ίνωσης, χωρίς να αφαιρείται τμήμα του εντέρου.

  2. Σε ποιους ασθενείς με νόσο Crohn εφαρμόζεται; Εφαρμόζεται σε ασθενείς που εμφανίζουν ινωτικές, καλοήθεις στενώσεις στο λεπτό έντερο, ειδικά όταν υπάρχει κίνδυνος πολλαπλών εκτομών.

  3. Αποφεύγεται οριστικά η αφαίρεση εντέρου με αυτή τη μέθοδο; Στις περιοχές όπου εφαρμόζεται, αποτρέπεται η εκτομή, διατηρώντας πολύτιμο εντερικό μήκος και προστατεύοντας από το σύνδρομο βραχέος εντέρου.

  4. Είναι ασφαλής επέμβαση; Ναι, έχει αποδειχθεί εξαιρετικά ασφαλής και αποτελεσματική, με χαμηλά ποσοστά επιπλοκών όταν εκτελείται από έμπειρο χειρουργό σε κατάλληλα επιλεγμένους ασθενείς.

  5. Υπάρχει πιθανότητα υποτροπής της στενώσης στη θέση της επέμβασης; Η υποτροπή ακριβώς πάνω στη γραμμή της στριχτουροπλαστικής είναι σπάνια, αν και η νόσος Crohn μπορεί να εμφανίσει ενεργότητα σε άλλα σημεία του εντέρου.


Για περισσότερες πληροφορίες

Στριχτουροπλαστική στη Νόσο Crohn: Διάκριση & Οφέλη | Δημήτρης Φιλίππου | Αν. Καθηγητής - Χειρουργός

Στριχτουροπλαστική στη Νόσο Crohn: Διάκριση & Οφέλη | Δημήτρης Φιλίππου | Αν. Καθηγητής - Χειρουργός
Ο Δημήτριος Φιλίππου είναι Αν. Καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και πρωτοπόρος στην εφαρμογή ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών στην Ελλάδα. Με την ακαδημαϊκή του γνώση και τη συμμετοχή του σε διεθνείς επιστημονικές εκδηλώσεις, προσφέρει την πιο σύγχρονη και ασφαλή φροντίδα στους ασθενείς του.

Επικοινωνία & Προγραμματισμός Ραντεβού: Η έγκαιρη διάγνωση και η επιλογή της κατάλληλης θεραπευτικής μεθόδου είναι το κλειδί για την ταχεία ανάρρωση και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής σας. Μην επιτρέπετε στο πρόβλημα να χρονίζει και μην αναβάλλετε την εξέτασή σας λόγω φόβου ή αμηχανίας. Ο εξειδικευμένος χειρουργός Δημήτρης Φιλίππου και η ομάδα του βρίσκονται στη διάθεσή σας για να σας προσφέρουν εξατομικευμένες λύσεις, χρησιμοποιώντας τις πλέον σύγχρονες και ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.

Για να ενημερωθείτε αναλυτικά και να προγραμματίσετε το ραντεβού σας καλέστε: 210-7256519

Τόπος: Δημ. Σούτσου 22, Αθήνα 115 21, Ελλάδα