Οι Στρωματικοί Όγκοι του Πεπτικού Συστήματος, ευρύτερα γνωστοί ως GIST (Gastrointestinal Stromal Tumors), αποτελούν μια ιδιαίτερη και σχετικά σπάνια κατηγορία νεοπλασμάτων. Αντίθετα με τους κοινούς καρκίνους του πεπτικού (αδενοκαρκινώματα) που ξεκινούν από τον εσωτερικό βλεννογόνο, τα GIST αναπτύσσονται από τα εξειδικευμένα κύτταρα του νευρικού συστήματος που βρίσκονται στα μυϊκά τοιχώματα των οργάνων. Ο Αν. Καθηγητής Δημήτρης Φιλίππου εξηγεί τη συμπεριφορά αυτών των όγκων και τη σύγχρονη θεραπευτική τους διαχείριση.
Σε Ποια Σημεία Εμφανίζονται και Ποια η Συμπεριφορά τους;
Τα GIST μπορούν να αναπτυχθούν σε οποιοδήποτε σημείο του γαστρεντερικού σωλήνα, από τον οισοφάγο μέχρι το ορθό. Ωστόσο, οι πιο συχνές εντοπίσεις τους είναι:
Στόμαχος (60%): Η πιο συχνή και συνήθως η πιο ευνοϊκή θέση.
Λεπτό Έντερο (30%): Τείνουν να είναι ελαφρώς πιο επιθετικά.
Παχύ Έντερο, Ορθό και Οισοφάγος (10%): Πιο σπάνιες εντοπίσεις.
Η βιολογική συμπεριφορά των GIST ποικίλλει. Μπορεί να κυμαίνεται από εντελώς καλοήθεις, μικρούς όγκους που δεν θα αναπτυχθούν ποτέ, μέχρι εξαιρετικά επιθετικούς όγκους που μπορούν να κάνουν μεταστάσεις (κυρίως στο συκώτι και την κοιλιακή κοιλότητα). Η πρόγνωσή τους εξαρτάται άμεσα από το μέγεθος του όγκου και τον λεγόμενο "μιτωτικό δείκτη" (τον ρυθμό με τον οποίο πολλαπλασιάζονται τα κύτταρα στη βιοψία).
Συμπτώματα: Ένας «Σιωπηλός» Εχθρός
Στα αρχικά στάδια, τα GIST είναι τελείως ασυμπτωματικά και συχνά ανακαλύπτονται τυχαία κατά τη διάρκεια μιας γαστροσκόπησης ή μιας αξονικής τομογραφίας. Καθώς ο όγκος μεγαλώνει, μπορεί να προκαλέσει:
Γαστρεντερική Αιμορραγία: Εκδηλώνεται είτε ως εμετός με αίμα (αιματέμεση), είτε ως μαύρα κόπρανα (μέλαινα κένωση), είτε ως χρόνια, ανεξήγητη αναιμία λόγω μικρής, συνεχούς απώλειας αίματος.
Αίσθημα Βάρους ή Πόνου: Ήπιος, ακαθόριστος πόνος ή φούσκωμα στην κοιλιακή χώρα.
Ψηλαφητή Μάζα: Σε προχωρημένα στάδια, ο ασθενής ή ο γιατρός μπορεί να νιώσει έναν όγκο στην κοιλιά.
Ναυτία, Εμετό ή Πρώιμο Κορεσμό: Ο ασθενής νιώθει ότι χορταίνει πολύ γρήγορα μετά από λίγες μπουκιές φαγητού.
Πώς Γίνεται η Διάγνωση;
Η διαγνωστική προσέγγιση περιλαμβάνει:
Ενδοσκόπηση (Γαστροσκόπηση ή Κολονοσκόπηση): Αποκαλύπτει μια μάζα που προβάλλει κάτω από τον φυσιολογικό βλεννογόνο (υποβλεννογόνιος όγκος).
Ενδοσκοπικό Υπερηχογράφημα (EUS): Η πλέον εξειδικευμένη εξέταση που επιτρέπει να δούμε από ποιο ακριβώς στρώμα του τοιχώματος ξεκινά ο όγκος και να πάρουμε στοχευμένη βιοψία μέσω βελόνας (FNA).
Αξονική Τομογραφία (CT) Άνω και Κάτω Κοιλίας: Απαραίτητη για τον καθορισμό του ακριβούς μεγέθους του όγκου, της σχέσης του με τα γύρω όργανα και τον αποκλεισμό μεταστάσεων.
Χειρουργική Αντιμετώπιση: Ο Ακρογωνιαίος Λίθος της Θεραπείας
Για όλα τα εντοπισμένα GIST που έχουν μέγεθος άνω των 2 εκατοστών, καθώς και για μικρότερα που παρουσιάζουν ύποπτα χαρακτηριστικά, η χειρουργική αφαίρεση αποτελεί τη μοναδική θεραπεία εκλογής.
Στόχος του χειρουργού είναι η ριζική εξαίρεση του όγκου με υγιή όρια (R0 εκτομή), χωρίς όμως να σπάσει η κάψουλα του όγκου κατά τη διάρκεια των χειρισμών, καθώς κάτι τέτοιο θα οδηγούσε σε διασπορά των κυττάρων στην κοιλιά.
Στον στόμαχο, πραγματοποιείται συνήθως μια σφηνοειδής γαστρεκτομή (αφαίρεση του τμήματος του στομάχου που φέρει τον όγκο).
Στο έντερο, γίνεται τμηματική εντερεκτομή και επανένωση (αναστόμωση) του εντέρου.
Ευτυχώς, σε αντίθεση με τον κλασικό καρκίνο, τα GIST σπάνια δίνουν μεταστάσεις στους λεμφαδένες, επομένως δεν απαιτείται εκτεταμένος λεμφαδενικός καθαρισμός, γεγονός που κάνει την επέμβαση πιο περιορισμένη και ασφαλή. Πολλές από αυτές τις επεμβάσεις μπορούν πλέον να γίνουν λαπαροσκοπικά, προσφέροντας στον ασθενή ελάχιστο μετεγχειρητικό πόνο και ταχύτατη ανάρρωση.
Σε περιπτώσεις πολύ μεγάλων ή μεταστατικών όγκων, η χειρουργική συνδυάζεται με στοχευμένη μοριακή θεραπεία (λήψη ειδικών χαπιών, όπως το Imatinib/Glivec), η οποία έχει επαναστατήσει τη θεραπεία της νόσου τα τελευταία χρόνια.
FAQ
Είναι το GIST καρκίνος; Τα GIST θεωρούνται όγκοι με "κακοήθη δυναμικό". Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και ένας όγκος που φαίνεται αρχικά καλοήθης, αν αφεθεί, μπορεί να αναπτυχθεί και να συμπεριφερθεί ως καρκίνος. Γι' αυτό αντιμετωπίζονται πάντα με μεγάλη προσοχή και χειρουργούνται.
Χρειάζεται χημειοθεραπεία ή ακτινοβολία μετά το χειρουργείο; Όχι, τα GIST είναι ανθεκτικά στην κλασική χημειοθεραπεία και την ακτινοβολία. Αν ο όγκος είχε μεγάλο μέγεθος ή υψηλό ρυθμό πολλαπλασιασμού, χορηγείται στοχευμένη θεραπεία με ειδικά χάπια (αναστολείς της τυροσινικής κινάσης) για 1 έως 3 χρόνια προληπτικά.
Ποια είναι η πρόγνωση μετά την αφαίρεση ενός GIST; Για μικρά GIST στομάχου που αφαιρέθηκαν πλήρως με υγιή όρια, η πρόγνωση είναι εξαιρετική, με τα ποσοστά πλήρους ίασης να αγγίζουν το 95%. Η τακτική παρακολούθηση με αξονικές τομογραφίες είναι απαραίτητη για τα επόμενα χρόνια.
Για περισσότερες
πληροφορίες
Ο Δημήτριος Φιλίππου είναι Αν. Καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και πρωτοπόρος στην εφαρμογή ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών στην Ελλάδα. Με την ακαδημαϊκή του γνώση και τη συμμετοχή του σε διεθνείς επιστημονικές εκδηλώσεις, προσφέρει την πιο σύγχρονη και ασφαλή φροντίδα στους ασθενείς του.
Επικοινωνία & Προγραμματισμός
Ραντεβού: Η έγκαιρη
διάγνωση και η επιλογή της κατάλληλης θεραπευτικής μεθόδου είναι το κλειδί για
την ταχεία ανάρρωση και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής σας. Μην επιτρέπετε στο
πρόβλημα να χρονίζει και μην αναβάλλετε την εξέτασή σας λόγω φόβου ή αμηχανίας.
Ο εξειδικευμένος χειρουργός Δημήτρης
Φιλίππου και η ομάδα του βρίσκονται στη διάθεσή σας για να σας
προσφέρουν εξατομικευμένες λύσεις, χρησιμοποιώντας τις πλέον σύγχρονες και
ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.
Για να ενημερωθείτε αναλυτικά και να
προγραμματίσετε το ραντεβού σας καλέστε: 210-7256519
0 σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου