Η ορμονοθεραπεία (ή ενδοκρινική θεραπεία) αποτελεί έναν από τους βασικότερους και πιο αποτελεσματικούς πυλώνες στην ολοκληρωμένη αντιμετώπιση του ορμονοεξαρτώμενου καρκίνου του μαστού, καθώς και ένα ισχυρό μέσο προστασίας έναντι της υποτροπής της νόσου. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο τα οιστρογόνα τρέφουν συγκεκριμένους όγκους επιτρέπει τη χρήση στοχευμένων φαρμάκων που μπλοκάρουν αυτή τη διαδικασία, προσφέροντας εξαιρετικά ποσοστά επιβίωσης. Ο Αν. Καθηγητής Δημήτρης Φιλίππου, με βαθιά γνώση στη χειρουργική ογκολογία του μαστού, τονίζει τη σημασία του συνδυασμού της χειρουργικής εξαίρεσης του όγκου με την κατάλληλη μετεγχειρητική ορμονική καταστολή για τη διασφάλιση της οριστικής θεραπείας.
Επιδημιολογία & Ενδείξεις
Περίπου το 70-75% όλων των περιπτώσεων καρκίνου του μαστού είναι ορμονοεξαρτώμενοι, δηλαδή είναι θετικοί στους υποδοχείς οιστρογόνων (ER+) ή/και προγεστερόνης (PR+). Η ορμονοθεραπεία απευθύνεται αποκλειστικά σε αυτές τις γυναίκες. Εφαρμόζεται τόσο σε προεμμηνοπαυσιακές όσο και σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες, καθώς και σε άνδρες με καρκίνο του μαστού.
Μηχανισμός Δράσης (Παθοφυσιολογία)
Στους ορμονοθετικούς όγκους, τα οιστρογόνα προσδένονται στους υποδοχείς των καρκινικών κυττάρων και λειτουργούν ως «καύσιμο», δίνοντας το σήμα για τον γρήγορο πολλαπλασιασμό τους. Η ορμονοθεραπεία δεν είναι χημειοθεραπεία (δεν σκοτώνει άμεσα τα κύτταρα), αλλά δρα στερώντας από τον όγκο αυτό το ερέθισμα ανάπτυξης.
Αυτό επιτυγχάνεται με τρεις κύριους τρόπους:
Αποκλεισμός των υποδοχέων: Φάρμακα που προσδένονται στους υποδοχείς οιστρογόνων στα καρκινικά κύτταρα, εμποδίζοντας τα φυσικά οιστρογόνα να ενωθούν μαζί τους (π.χ. Ταμοξιφαίνη).
Μείωση της παραγωγής οιστρογόνων (για μετεμμηνοπαυσιακές): Μετά την εμμηνόπαυση, τα οιστρογόνα παράγονται στους περιφερικούς ιστούς (λίπος) μέσω ενός ενζύμου που λέγεται αρωματάση. Οι Αναστολείς της Αρωματάσης (π.χ. Αναστροζόλη, Λετροζόλη, Εξεμεστάνη) μπλοκάρουν αυτό το ένζυμο.
Καταστολή των ωοθηκών (για προεμμηνοπαυσιακές): Χρήση ενέσιμων αναλόγων της LHRH (π.χ. Γοσερελίνη) που σταματούν τη λειτουργία των ωοθηκών, θέτοντας τη γυναίκα σε τεχνητή εμμηνόπαυση.
Κλινική Εφαρμογή και Σχήματα
Η ορμονοθεραπεία χορηγείται συνήθως σε δύο φάσεις:
Επικουρική Θεραπεία (Adjuvant): Ξεκινά μετά το χειρουργείο (και τη χημειοθεραπεία, αν απαιτείται) με σκοπό την καταστροφή τυχόν μικροσκοπικών κυττάρων που έχουν απομείνει, μειώνοντας τον κίνδυνο επανεμφάνισης της νόσου στον ίδιο ή στον άλλο μαστό. Η διάρκεια της θεραπείας είναι 5 έως 10 έτη, ανάλογα με το στάδιο και το προφίλ κινδύνου.
Νεοεπικουρική Θεραπεία (Neoadjuvant): Χορηγείται πριν το χειρουργείο, κυρίως σε ηλικιωμένες γυναίκες με μεγάλους ορμονοθετικούς όγκους, ώστε να συρρικνωθεί ο όγκος και να καταστεί δυνατή μια συντηρητική επέμβαση (ογκεκτομή αντί μαστεκτομής).
Παρενέργειες
Λόγω της μείωσης των οιστρογόνων, οι παρενέργειες προσομοιάζουν με τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης:
Ταμοξιφαίνη: Εξάψεις, νυχτερινή εφίδρωση, κολπική ξηρότητα, μικρή αύξηση του κινδύνου για θρομβοεμβολή και υπερπλασία του ενδομητρίου (απαιτεί ετήσιο γυναικολογικό έλεγχο).
Αναστολείς Αρωματάσης: Μυοσκελετικοί πόνοι (αρθραλγίες), δυσκαμψία και αυξημένος κίνδυνος οστεοπενίας ή οστεοπόρωσης (απαιτείται παρακολούθηση με μέτρηση οστικής πυκνότητας και λήψη ασβεστίου/βιταμίνης D).
Πρόγνωση
Οι ορμονοθετικοί καρκίνοι του μαστού έχουν, εκ φύσεως, την καλύτερη πρόγνωση. Η συνεπής λήψη της ορμονοθεραπείας για το διάστημα που έχει ορίσει η επιστημονική ομάδα μειώνει τα ποσοστά υποτροπής κατά σχεδόν 50% και αυξάνει κατακόρυφα τη συνολική επιβίωση, καθιστώντας τη νόσο πλήρως ιάσιμη σε πρώιμα στάδια.
FAQ
Η ορμονοθεραπεία προκαλεί πτώση των μαλλιών όπως η χημειοθεραπεία; Όχι. Δεν προκαλεί αλωπεκία. Μπορεί να παρατηρηθεί μόνο μια ήπια αραίωση ή αλλαγή στην ποιότητα της τρίχας σε ένα μικρό ποσοστό γυναικών.
Τι συμβαίνει αν ξεχάσω να πάρω το χάπι μου μια μέρα; Δεν υπάρχει λόγος πανικού. Πάρτε το επόμενο χάπι κανονικά την επόμενη ημέρα. Μην πάρετε διπλή δόση για να αναπληρώσετε.
Μπορώ να μείνω έγκυος κατά τη διάρκεια της ορμονοθεραπείας; Όχι, η εγκυμοσύνη αντενδείκνυται απόλυτα, καθώς τα φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν βλάβες στο έμβρυο. Αν μια νεαρή γυναίκα επιθυμεί τεκνοποίηση, συζητείται η ασφαλής προσωρινή διακοπή της θεραπείας μετά τα πρώτα 2-3 χρόνια.
Γιατί πρέπει να παίρνω το χάπι για 10 χρόνια και όχι για λιγότερο; Οι διεθνείς μελέτες έδειξαν ότι σε γυναίκες με υψηλότερο κίνδυνο υποτροπής, η επέκταση της θεραπείας από τα 5 στα 10 έτη προσφέρει σημαντικά μεγαλύτερη προστασία και μακροχρόνια επιβίωση.
Για περισσότερες
πληροφορίες
Ορμονοθεραπεία στο Μαστό: Ενδείξεις & Αποτελέσματα | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός
Ο Δημήτριος Φιλίππου είναι Αν. Καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και πρωτοπόρος στην εφαρμογή ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών στην Ελλάδα. Με την ακαδημαϊκή του γνώση και τη συμμετοχή του σε διεθνείς επιστημονικές εκδηλώσεις, προσφέρει την πιο σύγχρονη και ασφαλή φροντίδα στους ασθενείς του.
Επικοινωνία & Προγραμματισμός
Ραντεβού: Η έγκαιρη
διάγνωση και η επιλογή της κατάλληλης θεραπευτικής μεθόδου είναι το κλειδί για
την ταχεία ανάρρωση και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής σας. Μην επιτρέπετε στο
πρόβλημα να χρονίζει και μην αναβάλλετε την εξέτασή σας λόγω φόβου ή αμηχανίας.
Ο εξειδικευμένος χειρουργός Δημήτρης
Φιλίππου και η ομάδα του βρίσκονται στη διάθεσή σας για να σας
προσφέρουν εξατομικευμένες λύσεις, χρησιμοποιώντας τις πλέον σύγχρονες και
ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.
Για να ενημερωθείτε αναλυτικά και να
προγραμματίσετε το ραντεβού σας καλέστε: 210-7256519
0 σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου