Το τραπέζι της Καθαρής Δευτέρας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής παράδοσης, μια γιορτή γεύσεων που σηματοδοτεί την έναρξη της Σαρακοστής. Ωστόσο, από την οπτική γωνία της Χειρουργικής και της Παθολογίας, αυτή η ημέρα κρύβει ορισμένους κινδύνους που συχνά οδηγούν τους πολίτες στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών.
Ως ακαδημαϊκός δάσκαλος και χειρουργός, θεωρώ χρέος μου να εξηγήσω τι συμβαίνει στο σώμα μας κατά την κατανάλωση των συγκεκριμένων τροφών και πώς μπορούμε να απολαύσουμε το έθιμο προστατεύοντας ταυτόχρονα την υγεία μας.
1. Οι "Πρωταγωνιστές" του Τραπεζιού και οι Μεταβολικές Επιπτώσεις
Θαλασσινά & Οστρακοειδή (Χοληστερίνη και Ουρικό Οξύ)
Τα θαλασσινά (γαρίδες, καλαμάρια, μύδια, χταπόδια) είναι πλούσια σε ω-3 λιπαρά οξέα, αλλά ταυτόχρονα διαθέτουν υψηλή περιεκτικότητα σε χοληστερόλη και πουρίνες.
Τι προκαλούν: Η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να πυροδοτήσει κρίση ουρικής αρθρίτιδας (τη γνωστή "ποδάγρα") λόγω της αύξησης του ουρικού οξέος, ή να επιβαρύνει ασθενείς με προϋπάρχουσα υπερλιπιδαιμία.
Χειρουργική Επισήμανση: Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στην φρεσκάδα των προϊόντων, καθώς οι τροφικές δηλητηριάσεις και οι οξείες αλλεργικές αντιδράσεις αποτελούν συχνό αίτιο εισαγωγής.
Ταραμάς & Ελιές (Η Πρόκληση του Νατρίου)
Ο ταραμάς είναι ουσιαστικά ένας συνδυασμός αλατιού, λαδιού και αυγών ψαριού.
Τι προκαλούν: Η τεράστια ποσότητα νατρίου οδηγεί σε έντονη κατακράτηση υγρών και απότομη αύξηση της αρτηριακής πίεσης.
Προσοχή: Μια κουταλιά ταραμοσαλάτας μπορεί να περιέχει ποσότητα αλατιού μεγαλύτερη από την ημερήσια συνιστώμενη δόση για έναν ενήλικα. Ασθενείς με υπέρταση ή καρδιακή ανεπάρκεια πρέπει να είναι εξαιρετικά προσεκτικοί.
Χαλβάς & Λαγάνα (Θερμιδικό Φορτίο)
Ο συνδυασμός απλών υδατανθράκων (λευκό αλεύρι λαγάνας) και φυτικού λίπους με ζάχαρη (χαλβάς) δημιουργεί ένα εκρηκτικό μείγμα.
Τι προκαλούν: Απότομη αύξηση της γλυκόζης στο αίμα και έντονη μεταβολική επιβάρυνση.
Διαβητικοί Ασθενείς: Η διαχείριση του σακχάρου την ημέρα αυτή απαιτεί ακρίβεια και αυτοσυγκράτηση.
2. Ο Μεγάλος "Εχθρός": Οξεία Χολοκυστίτιδα και Κωλικός
Αυτή είναι η πιο συχνή παθολογία που αντιμετωπίζουμε στο χειρουργείο την Καθαρή Δευτέρα και τις επόμενες ημέρες.
Η Παθοφυσιολογία: Η απότομη κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων "νηστίσιμων" αλλά λιπαρών τροφών (π.χ. πολύ λάδι στον ταραμά ή τη φασολάδα, τηγανητά καλαμαράκια, χαλβάς) αναγκάζει τη χοληδόχο κύστη να συσπαστεί βίαια για να διοχετεύσει χολή στο έντερο προς υποβοήθηση της πέψης.
Κωλικό Χολής: Έντονο πόνο στο επιγάστριο ή το δεξιό υποχόνδριο.
Οξεία Χολοκυστίτιδα: Φλεγμονή της κύστης που συχνά οδηγεί σε επείγουσα χειρουργική επέμβαση.
3. Συμβουλές "Επιβίωσης" και Πρόληψης
Για να παραμείνει η γιορτή ευχάριστη, ακολουθήστε τις παρακάτω οδηγίες:
Ο Κανόνας του "Μεζέ": Δοκιμάστε απ' όλα σε μικρές ποσότητες. Μην γεμίζετε το πιάτο σας με μία μόνο τροφή (ειδικά ταραμά ή τηγανητά).
Απομάκρυνση Αλατιού: Ξεπλύνετε καλά τις ελιές και αποφύγετε το επιπλέον αλάτι στο μαγείρεμα της φασολάδας.
Ενεργός Ενυδάτωση: Πιείτε άφθονο νερό για να βοηθήσετε τα νεφρά να αποβάλουν το πλεονάζον νάτριο.
Σύνεση στο Αλκοόλ: Το ούζο και το τσίπουρο επιτείνουν την αφυδάτωση και την υπέρταση. Συνοδεύστε κάθε ποτήρι αλκοόλ με ένα ποτήρι νερό.
Κίνηση και Δραστηριότητα: Το πέταγμα του χαρταετού και ο χορός δεν είναι μόνο έθιμα, αλλά απαραίτητη σωματική δραστηριότητα που διευκολύνει την πέψη και τον μεταβολισμό των θερμίδων.
FAQ: Συχνές Ερωτήσεις για την Καθαρή Δευτέρα
1. Γιατί πονάει το στομάχι μου μετά το τραπέζι ενώ έφαγα μόνο νηστίσιμα; Τα νηστίσιμα δεν είναι απαραίτητα "ελαφριά". Ο συνδυασμός πολλών φυτικών ινών (όσπρια) και λίπους (λάδι, χαλβάς) προκαλεί δυσπεψία και τυμπανισμό.
2. Αν έχω πέτρες στη χολή, απαγορεύεται να φάω χαλβά; Δεν απαγορεύεται, αλλά απαιτείται εξαιρετική φειδώ. Το λίπος του χαλβά είναι ισχυρό ερέθισμα για τη σύσπαση της χολής.
3. Ποιο είναι το πιο "επικίνδυνο" πιάτο της ημέρας; Ιατρικά, ο ταραμάς λόγω του αλατιού και τα τηγανητά θαλασσινά λόγω του λίπους και των πουρινών.
Για περισσότερες πληροφορίες
Καθαρά Δευτέρα: Οι "Παγίδες" του Τραπεζιού & η Χολή | Δημήτρης Φιλίππου, Αν. Καθηγητής - Χειρουργός
Ο Δημήτριος Φιλίππου είναι Αν. Καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και πρωτοπόρος στην εφαρμογή ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών στην Ελλάδα. Με την ακαδημαϊκή του γνώση και τη συμμετοχή του σε διεθνείς επιστημονικές εκδηλώσεις, προσφέρει την πιο σύγχρονη και ασφαλή φροντίδα στους ασθενείς του.
Επικοινωνία & Προγραμματισμός Ραντεβού: Η πρόληψη είναι η καλύτερη θεραπεία. Εάν κατά τη διάρκεια ή μετά το γεύμα νιώσετε έντονο πόνο στην κοιλιά, ναυτία ή αδιαθεσία, μην αμελήσετε να ζητήσετε ιατρική συμβουλή. Ο Αν. Καθηγητής Δημήτρης Φιλίππου και η ομάδα του σας εύχονται μια Καλή και Ασφαλή Σαρακοστή.
Για να ενημερωθείτε αναλυτικά και να
προγραμματίσετε το ραντεβού σας καλέστε: 210-7256519
0 σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου